Một số điều cần biết về phòng ngừa bệnh dại bằng vắc xin

Bệnh dại là bệnh truyền nhiễm lây truyền từ động vật sang người bởi virus dại với 96% các trường hợp gây bệnh dại ở người tại Đông Nam Á là do chó cắn. Khi bệnh nhân lên cơn dại, không có bất cứ phương pháp nào có thể cứu chữa, tỷ lệ tử vong lên đến 100%. 

Tuy nhiên, bệnh dại hoàn toàn có thể ngăn ngừa bằng vắc xin. Tiêm phòng dại có thể được sử dụng như một biện pháp dự phòng trước khi tiếp xúc đối với người có nguy cơ cao hoặc đối với những người sau khi bị cắn bởi chó hoặc mèo nhiễm bệnh dại.

1. Mức độ nguy hiểm của bệnh dại

Virus dại khi tiếp xúc và xâm nhập vào cơ thể người sẽ tấn công hệ thần kinh trung ương, nếu không được can thiệp kịp thời và hiệu quả, virus sẽ gây ra các tổn thương nghiêm trọng đến não và dẫn đến tử vong. Khi các triệu chứng lâm sàng của bệnh dại đã xuất hiện, khả năng hồi phục hoàn toàn là rất thấp, và tỷ lệ tử vong do bệnh dại gần như là 100%. Do đó, việc phòng ngừa bằng vắc xin và chăm sóc y tế kịp thời và đúng cách là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe và tính mạng của con người.

Theo thống kê, có khoảng hơn 5 triệu gia đình nuôi chó trên toàn quốc. Tuy nhiên, số lượng chó được nuôi lớn hơn nhiều so với con số này. Tình trạng tiêm phòng dại cho chó vẫn còn thấp, do đó nguy cơ lây nhiễm bệnh dại từ chó sang người vẫn còn đáng lo ngại.

Theo các chuyên gia y tế, để đạt được hiệu quả miễn dịch, cần có ít nhất 70% vật nuôi trong khu vực được tiêm phòng dại. Tuy nhiên, hiện tại con số này vẫn chưa được đáp ứng đầy đủ, dẫn đến nguy cơ lây nhiễm bệnh dại từ động vật sang người vẫn rất cao và số nạn nhân của căn bệnh nguy hiểm này vẫn tiếp tục tăng lên.

Nguy hiểm hơn, hiện tại bệnh dại vẫn chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Khi một người mắc bệnh dại đã khởi phát triệu chứng, tỷ lệ tử vong gần như là 100%. Vì vậy, việc tiêm phòng đầy đủ và đúng liều lượng vắc xin dại là rất quan trọng để phòng ngừa bệnh dại. Vậy, có mấy loại vắc xin phòng dại? Tiêm phòng dại mấy mũi là đủ? Hiệu quả phòng bệnh ra sao?

2. Các loại vắc xin dại đang được sử dụng tại Việt Nam?

– Vắc xin Verorab (Pháp): là vắc xin phòng dại cho trẻ em và người lớn, được nghiên cứu và sản xuất bởi Sanofi Pasteur – Tập đoàn hàng đầu thế giới về chế phẩm sinh học và dược phẩm. Đây là loại vắc xin tế bào được Bộ Y tế áp dụng tiêm cho người dân Việt Nam từ những năm 1992.

– Vắc xin Abhayrab (Ấn Độ): là vắc xin tế bào vero tinh chế, được sản xuất bởi công ty Human Biological Institute.

– Vắc xin Indirab (Ấn Độ): là vắc xin tế bào vero tinh chế, được sản xuất bởi công ty Bharat Biotech International Limited.

3. Tiêm phòng dại bao nhiêu mũi?

Đây là phác đồ được khuyến khích tiêm cho những đối tượng có nguy cơ phơi nhiễm cao với virus dại như cán bộ thú y, nhân viên phòng thí nghiệm tiếp xúc với virus dại, người làm nghề giết mổ chó, người dân nuôi chó và những người đi du lịch đến các vùng đang lưu hành bệnh dại.

Lịch tiêm vắc xin dại:

– Trước phơi nhiễm:

Mũi 1: Tiêm vào thời điểm bất kỳ.

Mũi 2: Tiêm cách mũi 1 tối thiểu 7 ngày.

Mũi 3: Tiêm cách mũi 1 tối thiểu 21 hoặc 28 ngày.

Mũi nhắc: Tiêm nhắc lại lúc một năm sau khi tiêm liều cơ bản, sau đó tiêm nhắc lại mỗi 5 năm.

– Sau phơi nhiễm:

+ Người chưa tiêm dự phòng dại trước đó:

Mũi 1: Ngày thứ 0

Mũi 2: Ngày thứ 3

Mũi 3: Ngày thứ 7

Mũi 4: Ngày thứ 14

Mũi 5: Ngày thứ 28

Nếu con vật sống khỏe mạnh bình thường sau 10 ngày, thì tiêm 4 mũi vào ngày 0,3,7,28.

Kèm theo Huyết thanh kháng dại cho vết thương từ độ III hoặc người có có vết thương II có kèm ức chế miễn dịch.

+ Người đã tiêm dự phòng dại trong vòng 5 năm:

Mũi 1: Ngày thứ 0

Mũi 2: Ngày thứ 3

Không cần dùng Huyết thanh kháng dại cho vết thương độ III.

Lưu ý: Nên tiêm vắc xin phòng dại càng sớm càng tốt ngay sau khi bị động vật tấn công. Sau ngày tiêm liều đầu tiên vắc xin dại, không tiêm huyết thanh trễ hơn 7 ngày.

4. Cách xử lý vết thương khi bị động vật nghi dại cắn như thế nào?

Trong vòng 15 phút sau khi bị cắn hoặc cào, cần nhanh chóng xối rửa sạch sẽ triệt để vết thương bằng nước và xà phòng hoặc nước sạch. Tiếp theo, cần sát khuẩn vết thương bằng cồn 45° – 70° hoặc cồn iode để giảm thiểu và hạn chế sự lây lan của virus dại trong vết thương. Có thể bảo vệ vết thương này bằng các chất khử trùng thông thường như rượu, cồn, xà phòng, dầu gội hoặc sữa tắm.

Để tránh làm tổn thương rộng hơn hoặc làm dập nát thêm vết thương, nên tránh khâu kín ngay. Trong một số trường hợp bất khả kháng, bắt buộc phải khâu vết thương, nên chờ vài giờ đến 3 ngày trước khi khâu. Ngoài ra, sau khi đã tiêm phong bế huyết thanh kháng dại vào tất cả các vết thương, nên khâu ngắt quãng hoặc bỏ mũi.

Tùy trường hợp cụ thể có thể sử dụng kháng sinh và tiêm phòng uốn ván.

5. Không tiêm phòng dại có sao không?

Không tiêm phòng dại có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng, thậm chí tử vong nếu một người tiếp xúc với virus dại khi bị động vật dại/nghi ngờ bị dại liếm/cào/cắn.

Nếu không tiêm phòng dại, sẽ có nguy cơ cao nhiễm bệnh dại cao khi tiếp xúc với động vật bị nhiễm bệnh, đặc biệt là chó, mèo, cáo, chồn hay dơi, khỉ… bởi bệnh dại có đường lây truyền đơn giản, chỉ thông qua nước bọt hoặc vết cắn của động vật bị nhiễm bệnh.

Khi mắc bệnh dại, virus dại có thể gây ra các triệu chứng như sốt, đau đầu, mệt mỏi, buồn nôn và thậm chí có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng như viêm não, liệt cơ, co giật và hôn mê với tỉ lệ tử vong rất cao, gần như là 100% nếu không được điều trị kịp thời.

Nếu chưa tiêm phòng dại và bị cắn bởi động vật có nguy cơ nhiễm bệnh dại, cần phải gặp bác sĩ ngay lập tức để được điều trị khẩn cấp. Điều trị bao gồm vệ sinh vết thương và tiêm phòng dại sau cắn, cùng với việc sử dụng huyết thanh kháng dại nếu cần thiết. Tuy nhiên, phương pháp này không đảm bảo hiệu quả 100% trong việc ngăn ngừa bệnh dại.

Do đó, việc tiêm phòng dại trước khi phơi nhiễm giúp tăng cao khả năng phản ứng miễn dịch của cơ thể đối với virus dại, giảm thiểu tối đa nguy cơ mắc bệnh và tử vong. Điều này đặc biệt quan trọng đối với những người có nguy cơ tiếp xúc cao với động vật bị nhiễm bệnh như người làm việc trong ngành y tế, thú y, những người thường xuyên đi du lịch hoặc sinh sống ở khu vực có nguy cơ dại cao. Tuyệt đối không nên tự ý sử dụng thuốc nam hoặc các biện pháp dân gian như lấy nọc để điều trị.

6. Tiêm phòng dại có hại không?

Chính vì lo lắng không biết tiêm phòng dại có hại không nên nhiều người còn e dè với loại vắc xin này. Cũng giống như bất kỳ loại thuốc nào, vắc xin ngừa bệnh dại cũng có khả năng gây ra các phản ứng sau tiêm vắc xin, chẳng hạn như phản ứng dị ứng. Tuy nhiên, vắc xin phòng bệnh dại được làm từ virus dại đã chết và nó không thể gây bệnh dại. Do đó, nguy cơ vắc xin gây ra tác hại nghiêm trọng, hoặc tử vong, là vô cùng nhỏ. Các vấn đề phản ứng nghiêm trọng từ vắc xin bệnh dại là rất hiếm.

Một số phản ứng thường gặp sau khi tiêm vắc xin phòng dại:

– Đau nhức, đỏ, sưng hoặc ngứa nơi tiêm thuốc.

– Nhức đầu, buồn nôn, đau bụng, đau cơ, chóng mặt.

– Nổi mề đay, đau khớp, sốt (khoảng 6% liều tăng cường).

7. Khi bị động vật nghi dại cắn thì nên tiêm ngừa ở đâu?

Người bị chó cắn có thể đến các trung tâm tiêm chủng gần nhất để được tư vấn và tiêm phòng dại.

Hệ thống tiêm chủng Quốc tế FVC cung cấp dịch vụ tiêm chủng với đầy đủ các loại vắc xin đa dạng dành cho các đối tượng khác nhau như: trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ, người lớn, phụ nữ trước và trong khi mang thai. Tiêm vắc xin tại Hệ thống tiêm chủng Quốc tế FVC, khách hàng sẽ được trải nghiệm những ưu điểm vượt trội về chất lượng dịch vụ:

– Trẻ sẽ được khám sàng lọc đầy đủ trước khi tiêm. Phụ huynh sẽ được tư vấn chi tiết về phác đồ tiêm, cách theo dõi và chăm sóc trẻ sau tiêm chủng đới với từng loại vắc xin nhằm đảm bảo hiệu quả và an toàn nhất cho trẻ.

– Đội ngũ bác sĩ và điều dưỡng giàu kinh nghiệm, chuyên nghiệp, thấu hiểu tâm lý trẻ và áp dụng cách giảm đau hiệu quả cho trẻ trong quá trình tiêm

– 100% trẻ tiêm chủng được theo dõi 30 phút sau tiêm và đánh giá lại sức khỏe trước khi ra về.

– Phòng tiêm chủng sạch sẽ, có khu chơi cho trẻ em giúp trẻ có cảm giác thoải mái và tâm lý tốt trước và sau khi tiêm chủng.

🏠 HỆ THỐNG TRUNG TÂM TIÊM CHỦNG QUỐC TẾ FVC

🪀 Tại ĐÀ NẴNG:
1️⃣ 64, Tôn Đức Thắng, Tam Kỳ, (Quảng Nam) Đà Nẵng.
2️⃣ 417, Phạm Văn Đồng, xã Núi Thành (Quảng Nam), Đà Nẵng.

🪀Tại QUẢNG NGÃI:
3️⃣ 359, Nguyễn Công Phương, Quảng Ngãi.
4️⃣ 755, Võ Nguyên Giáp, Quảng Ngãi.
5️⃣️ Vòng xoay Tịnh khê (300m phía bắc), Quảng Ngãi.
6️⃣️ Vòng xoay Bình Trị, Vạn Tường, Quảng Ngãi.
7️⃣️ Ngã 6, Bình Chánh, Bình Sơn, Quảng Ngãi.
8️⃣️ Ngã 3 đường lên Trà Bồng (100m), Bình Sơn, Quảng Ngãi.

☎️Hotline: 0327808086 🌍 tiemchungfvc.vn
📸 Hình ảnh được chụp tại FVC sau khi đã được khách hàng đồng ý!